Jezelf zijn, jezelf overstijgen

 

Jezelf zijn, jezelf overstijgen

 

In de jaren zeventig zongen Koot en Bie Wees jezelf, vandaag de dag willen we allemaal authentiek zijn. Voor de meeste doeleinden zijn termen als ‘jezelf zijn’ en ‘authenticiteit’ helaas niet erg bruikbaar. Mensen zeggen vooral ‘Ik was mezelf niet' als ze iets stoms of onaardigs hebben gedaan. De meeste mensen vinden zichzelf authentiek. En de meesten zíjn het waarschijnlijk (vaak) niet.

 

Volgens deskundigen op het gebied van sociaal gedrag, is jezelf laten zien zoals je bent het moeilijkste wat er is. Het is spannend en kan sociale relaties onder druk zetten. Een andere belemmering is dat wij allen onze menselijke zwaktes hebben, en een daarvan is ons ego. Dat zorgt ervoor dat we vaak defensief zijn: de wereld en onszelf niet zien zoals het werkelijk is. Dat staat werkelijke authenticiteit in de weg.

 

In deze lezing geeft Roos Vonk een analyse van het begrip authenticiteit. Daarbij maakt ze enerzijds gebruik van haar praktijkervaring als trainer en coach, anderzijds van wetenschappelijke inzichten uit haar werk als hoogleraar psychologie. In de wetenschap wordt het begrip authenticiteit niet helemaal serieus genomen omdat het moeilijk meetbaar en moeilijk definieerbaar is, maar er is wél veel onderzoek over de tegenhangers van authenticiteit: defensiviteit en zelfpromotie.

 

Deze analyse zal duidelijk maken wat de essentie van authenticiteit is, en vooral wat het niet is. Wat je eraan hebt en wat de effecten ervan zijn als het gaat om impact, integriteit en charisma. En, wat we natuurlijk allemaal willen weten: hoe je authentieker kunt worden. In het antwoord op die vraag speelt het ‘jezelf overstijgen' een centrale rol: het begint met het besef dat het gaat om iets groters en wezenlijkers dan of jij wel leuk, bekwaam en goed genoeg bent. Om echt jezelf te kunnen zijn, moet je beginnen met jezelf vergeten en beseffen dat het niet om jou gaat. 

 

Over Roos Vonk

Roos is hoogleraar sociale psychologie aan de Radboud Universiteit Nijmegen. Ze doet wetenschappelijk onderzoek en geeft onderwijs aan studenten, over onder meer: de eerste indruk, zelfbeeld/zelfkennis, emoties, sociale beïnvloeding en macht.

 

Haar uitgangspunt is dat mensen enerzijds meer belemmerd worden door menselijke gebreken en ego's dan ze zelf beseffen; anderzijds dat ze makkelijk veel effectiever én aardiger kunnen zijn – dat hun 'betere helft' heel dicht aan de oppervlakte ligt. Dat is wat ze wil overbrengen, gebruikmakend van zowel haar praktijkervaring als van aktuele wetenschappelijke kennis over gedrag, sociale beïnvloeding en persoonlijke ontwikkeling.